Windows 2000 ve Exchange 2000 ilişkisi

[ahmedgenç]

Windows 2000 ve Exchange 2000 ilişkisi ;

I. WİNDOWS 2000 VE EXCHANGE 2000 İLİŞKİSİ

Microsoft Windows 2000 ile Exchange Server 2000'in ilişkisi temelde Exchange 2000 kurulacak olan organizasyonun network işletim sistemi olarak Windows 2000 Server'a sahip olması. Bunun üzerinde Active Directory dizin hizmetinin yüklü ve organizasyona göre yapılandırılmış olması koşulu vardır. Diğer bir değişle Exchange 2000 kuruluşu için önce Windows 2000 ve Active Directory kuruluşu gereklidir.


Microsoft Windows 2000 Active Directory ve Exchange Server 2000 bütünleşmesini şu yönleriyle ele almak gerekir:

-Directory hizmeti.

-Veri iletimi.

-Ad çözümlemesi.


Directory’nin anlamı kullanıcılar, mesajlar gibi bilgilerin saklandığı yer olmasıdır. Bu arada bazı adlandırmalar değişmiştir.


-Mailbox’ların adı artık mail-enabled user olmuştur.

-Custom recepient adlandırması mail-enabled contacts olarak değiştirilmiştir.

-Distribution Lists, mail-enabled groups olarak değiştirilmiştir.

-Public folder’lar ise yine public folder olarak devam etmektedir.


Veri iletimi konusu ise bütün bilgilerin Active Directory tabanlı network üzerinde taşınmasıdır. Ad çözümleme ise ana konu DNS’dir. DNS, Windows 2000 tarafından kullanılan ana adlandırma sistemidir.


A. EXCHANGE 2000 VE ACTİVE DİRECTORY BÜTÜNLEŞMESİ

Exchange Server 2000’in en önemli yeniliği hiç şüphesiz Windows 2000 Active Directory ile bütünleşik olmasıdır. Exchange Server'ın bütün verileri Active Directory üzerinde saklanır.

Active Directory’nin sağladığı yararlar:

-Nesnelerin merkezi olarak yönetilmesi.

-Hızı ve performansı artırır.

-Tüm organizasyonun tek bir directory ile yönetilmesini sağlar.

-Dağıtım listelerinin hazırlanması.

-Mesajlaşmada ve iletişimde Windows 2000’in güvenlik sistemini kullanır.

-Daha düşük “toplam satın alma maliyeti” sağlar.


Active Directory Connector

Exchange 2000 ve Windows 2000’de yer alan Active Directory Connector (ADC), directory nesnelerinin Exchange 5.5 ile Windows 2000 Active Directory arasında replike edilmesini ve Exchange 5.5’ten Exchange 2000’de geçiş yapılmasını sağlar.



B. EXCHANGE 2000 VERİLERİNİN ACTİVE DİRECTORY İÇİNDE TUTULMASI

Active Directory içinde tutulan veriler üç kategoride bölümlenir:

-Domain bölümü.

-Configuration bölümü.

-Schema bölümü.


Domain bölümünde bir domaine ilişkin bütün bilgiler depolanır. Domain verileri o domain içindeki bütün Domain Controller'lara replike edilir. Bütün alıcı bilgileri bu bölümde depolanır.

Configuration bölümünde ise Exchange 2000 organizasyonunun yapısı depolanır. Bu bilgiler Active Directory'nin bütün kapsamı (forest) içindeki bütün Domain Controller'lara replike edilir. Bu bilgiler ayrıca Exchange 2000'in yönlendirme görünümünü (routing topology) de içerir.

Schema bölümünde ise depolanan nesnelerin class, attributes (özellikler) gibi yapıları depolanır. Bu bilgiler de Active Directory'nin bütün kapsamı (forest) içindeki bütün Domain Controller'lara replike edilir.


Schema bölümü, ilk kurulan Exchange Server 2000 tarafından tarafından Exchange 2000 nesneleriyle genişletilir.

C. GÜVENLİK BÜTÜNLEŞMESİ

Exchange 2000, Windows 2000'in güvenliğinden yararlanır. Windows 2000, Kerberos protokolü temelli kimlik denetimi (authentication) ve izin sistemine sahiptir. Exchange 2000, bu sistem üzerine kurulur.

Kullanıcılar Exchange 2000 verilerine erişmeden önce, kendi logon adlarını ve parolalarını kullanarak Windows 2000 networküne girmeleri gerekir. Bunun dışında bütün mailboxlar, public folderlar Windows 2000 izinleriyle korunurlar.

D. IIS BÜTÜNLEŞMESİ

Exchange 2000, Microsoft Internet Information Service ile de bütünleşiktir. Bu birliktelik yüksek performanslı Internet mail protokolü (Simple Mail Transfer Protocol (SMTP), Post Office Protocol (POP), ve diğerlerini) desteklemek içindir. Böylece Internet kullanıcıları Exchange 2000 verilerine erişirler.

Exchange 2000 kurulduğunda, Windows 2000 içinde yer alan SMTP ve NNTP protokol kümeleri genişletilir. Bu genişleme ek komut ve yönlendirme (routing) özellikleri olarak büyük şirketlerin gereksinim duyduğu büyük mesajlaşma sistemlerini ve iş birliğini desteklemek içindir.


Exchange 2000 Internet protokol kümesi şu protokollerden oluşur:

POP3: En temel mesaj alma protokolüdür. POP3 sadece kullanıcının Inbox’ına erişebilir. Exchange 2000 istemcilerini desteklemek için POP3 desteğine sahiptir.

IMAP4: Diğer bir mesaj alma protokolüdür. IMAP4 de mailbox bilgilerine erişmek için kullanılır. IMAP4, POP3’ten daha gelişmiştir, Inbox dışında diğer klasörlere de erişimi sağlar. Exchange 2000 içinde Public klasörlere erişimi sağlar.

SMTP: Exchange 2000, ana mesajlaşma protokolü olarak SMTP kullanılır. SMTP, aynı routing grup içinde yer alan sunucular arasında mesajları ulaştırmak için kullanılır. Ayrıca routing gruplar arasında da iletişim için SMTP kullanılır.

NNTP: Exchange 2000’de NNTP servisi haber gruplarını public klasörleri hiyerarşisinde herhangi bir klasörde saklayabilir. Haber gruplarının varsayılan yeri Internet Newsgroups klasörüdür. NNTP servisi bu yerleri göstermek için sanal dizinler kullanır:

E. YÖNETİM ARAÇLARI

Exchange 2000 güvenliği Windows 2000 üzerine kurulduğu için, kullanıcıların mailbox'ları, gruplar ve diğer verilerin izinleri Active Directory yönetim araçları (Active Directory Users and Computers) ile yapılır.

Active Directory Users and Computers programında Advanced Features düzenlemesi yapıldıktan sonra Exchange Advanced sekmesi aracılığıyla kullanıcıların mailbox ve diğer mail düzenlemeleri yapılandırılır.

Windows 2000 üzerinde Exchange 2000'in kurulmasıyla birlikte Active Directory kullanıcılarının yaratılması adımları değişir. Bir kullanıcının yaratılmasının ardından onun mailboxları ve diğer Exchange 2000 düzenlemeleri yapılır.

Mailbox-enabled (mailbox'u olan) ya da yalnızca mail-enabled olan kullanıcı kayıtları (user account), kullanıcıların sisteme girecekleri adlardır. Bu adlar kullanıcının kimlik denetiminin (authentication) yapılmasını ve kullanıcıların sistem içinde temsil edilmesini sağlar.

Bir kullanıcı kaydı yaratmak için:

1. Domain kontrolör bilgisayar üzerinde Administrative Tools mönüsünden Active Directory Users and Computers seçeneği seçilir.

2. İstenilen OU ya da Users konteynırı üzerinde sağ tuşa tıklanır ve New seçeneği, ardından User seçeneği seçilir.


Kullanıcı Bilgileri

Kullanıcı yaratılırken Create User iletişim kutusunda kullanıcı için çeşitli bilgiler düzenlenir:

Name bilgisi kullanıcının tam adını ifade eder. Name bilgisi Active Directory içinde kullanıcının adını belirtir. Bu bilgi konteyner içinde tekdir (unique).


First Name ve Last Name bilgileri kullanıcı bilgisinin özellikleridir (attribute). Bu bilgiler kullanıcı bilgilerinin aranmasında kullanılır. Bu özellikler herhangi bir forest düzeyinde tek (unique) olmak zorunda değildir.

User logon name Kullanıcının Active Directory domainine gireceği addır. Bu adlar UPN olarak da bilinir. User Principal Name (Kullanıcının Ana Adı) kullanıcını logon adı ve domain adından oluşur. Örneğin [Sadece Kayıtlı ve E-Posta Doğrulaması Yapmış Üyeler Linkleri Görebilirler. ] gibi.

Downlevel logon name ise Windows NT 4.0 ve Windows NT 3.51 gibi önceki versiyon Windows işletim sistemlerinden logon etmeyi sağlar. Bu adlar domain içinde tek (unique) olmalıdır.


Ardından kullanıcının Mailbox düzenlemeleri yapılır. Mailbox istenilen Exchange 2000 Server ve istenilen Mailbox Store üzerine yaratılır.